Eve Haciz Gelir Mi? Eve Haciz Geldi Ne Yapmalıyım?

Eve Haciz Gelir Mi? Eve Haciz Geldi Ne Yapmalıyım?

Evinize hacze mi geldiler? Vakit kaybetmeden bir avukata danışmalısınız, hacze gelindiyse mutlaka acil olarak bir avukatı çağırmalısınız. Avukat gelene kadar siz önce alacaklının kim olduğunu, dosya numarasını, anaparayı ve kapak hesabını öğrenin. Avukatınız gelince mutlaka dosyadaki güncel kapak hesabının hesaplatılmasını isteyin, çünkü bazen icra daireleri dosya borcuna ait faiz kalemlerini hatalı hesaplayabiliyorlar ve rakam fazlaca büyüyebiliyor. 

Bunları avukatsız yapmanız oldukça zor ve imkansıza yakın. Avukatınız yoksa bir icra avukatı bulmak için acele edin, çünkü haciz süreçleri hızlı aksiyon alınması gereken, hızlı bir şekilde davranılmazsa ciddi ekonomik kayıpların olabildiği süreçlerdir.

İşyeri haczi ise çok daha farklı bir süreçtir. İşyeri haczi için yazımızı okuyabilirsiniz.

Haciz Geldiğini Nasıl Öğrenebilirim?

Hakkınızdaki icra dosyalarını ve bu icra dosyalarında mülkiyeti size ait olan ev üzerinde haciz var mı yok mu, bunu UYAP Vatandaş Portal’a giriş yaparak kontrol edebilirsiniz. Dosyada ödeme emrini, tebligatları, haciz taleplerini, tapu ve araç hacizlerini ve diğer evrakı inceleyin. E-tebligat kullanıyorsanız hesabınızı düzenli kontrol edin. Fiziksel tebligatın sizin elinize ulaşmamış olması, hukuken hiç tebligat yapılmadığı anlamına gelmeyebilir.

Ev Haczi İçin Mahkeme Kararı Gerekir Mi?

28.03.2023 tarihinden itibaren artık ev haczi için mahkeme kararı gerekmektedir. Uygulamada haciz talebinde bulunulan adresin ev adresi olduğunu açıkça anlaşılıyorsa icra müdürü haciz talebini mahkemenin onayına sunmaktadır. Eğer hacze çıkılan bir adrese gidildiğinde adresin ev/mesken/konut olduğu anlaşılırsa icra memuru tutanağa bu durumu geçirir ve daireye bilgi verir. İcra dairesi adresi mahkemenin onayına sunar ve icra hukuk mahkemesi söz konusu adreste haciz yapılıp yapılmayacağına dair en geç 3 gün içerisinde karar verir.

Ancak ihtiyati hacizlerde ev haczi için İİK m. 79/a bağlamında mahkeme onayına gerek yoktur.

Evime Haciz Geldi Ne Yapmalıyım?

Evinize haciz geldiyse ve bu ev sizin halinize münasip bir evse, yani ekonomik durumunuz bakımından sizin hayat standardınız bakımından ortalama bir evse, başka bir eviniz yoksa ve bu evde yaşıyorsanız bu evin haczini engelleyebilirsiniz. Evinize haciz koyulan dosyaya İİK m. 82 bağlamında meskeniyet iddiası sebebiyle evin haczedilemeyeceği konulu bir şikayet dilekçesi sunarak haczi kaldırmanız mümkündür. Ancak bu evin kendisinin haczi içindi. Evinize haciz iki türlü gelebilir. Kaydi/hükmi haciz ve fiili haciz. Fiili haciz ise evin kendisinin değil, evdeki eşya ve varlıkların haczi demektir. 

“Eve Haciz Koydular” Hacizli Ev Satılabilir Mi?

Evime haciz geldi demekle eğer evinize tapuda haciz şerhi koyulmasını kastediyorsanız, yani evim tapuda hacizli görünüyor diyorsanız, bu kaydi haciz/hükmi hacizdir. Yani aslında ev fiilen halen sizin zilyetliğinizdedir fakat UYAP üzerinden evinizin tapudaki kaydına haciz koyulmuştur. Evinizi hacizli ev haline gelmiştir ve bu şekilde kullanmaya devam edebilirsiniz, ancak haciz konulmasının akabinde ilerleyen süreçte alacaklı evin cebri icra yoluyla satışını isteyebilir. Yani icra dairesine evin satış masraflarını ödeyerek, evin icra kanalı ile satılmasını isteyebilir. 

Ancak haczedilen ev, tek evinizse ve o evde yaşıyorsanız, evin “halinize münasip eviniz” olduğunu ileri sürerek meskeniyet iddiasıyla haczedilemezlik şikayetinde bulunabilirsiniz.

Ancak evin tek eviniz olması, haczin her durumda tamamen kaldırılacağı anlamına gelmez. Mahkeme şu hususları birlikte değerlendirir:

• Haciz tarihindeki ekonomik ve sosyal durumunuzu
• Sizinle birlikte yaşayan aile bireylerini
• Bakmakla yükümlü olduğunuz kişileri
• Evin büyüklüğünü, özelliklerini ve değerini
• Daha mütevazı bir bölgede uygun bir evin kaç liraya alınabileceğini
• Adınıza kayıtlı başka taşınmazların gerçekten barınma ihtiyacınızı karşılayıp karşılamadığını.
• Yargıtay’a göre borçlunun mesleği, görevi veya alıştığı yaşam standardı daha lüks bir evde oturmasını zorunlu kılmaz. Araştırma, daha mütevazı koşullarda uygun bir konut edinme bedeli üzerinden yapılır.

“…bilirkişilerden ek rapor alınarak borçlunun bulunduğu yerden daha mütevazi koşullara sahip yerlerde haline münasip evi alabileceği değerin belirlenerek, bu tespitlerden sonra borçlunun haline münasip evi alabileceği miktar, mahcuzun değerinden az ise mahcuzun satılarak, borçlunun haline münasip ev alması için gerekli bedelin kendisine, artanın alacaklıya ödenmesine, satışın borçlunun haline münasip ev alabileceği miktardan az olmamak üzere yapılmasına karar verilmesi gerekirken, eksik inceleme ile ve yetersiz rapora dayalı olarak yazılı şekilde hüküm tesisi isabetsizdir…” (Yargıtay HGK, 18.03.2015, E.2013/1576, K.2015/1045)

Ancak meskeniyet iddiasıyla haczedilemezlik şikayetini sadece icra takibinde borçlu olarak yer alan kişi yapabilir. Haczedilen ev aile konutu olsa dahi, eşi meskeniyet iddiasında bulunamaz. Bu konuda bir Yargıtay kararında ilk derece mahkemesinin aşağıdaki kararı isabetli bulunarak onanmıştır:

“…İİK’nın 82/1-12. maddesinde; borçlunun haline münasip evinin haczolunamayacağı düzenlenmiş ve meskeniyet şikayeti, yalnızca takip borçlusuna tanınmış bir hak olup, takipte borçlu sıfatı taşımayan, tapuda lehine aile konutu şerhi verilen 3. kişinin haczin kaldırılmasını istemesi mümkün olmadığı gerekçesiyle meskeniyet ve haczedilmezlik şikayetinin aktif husumet yokluğu nedeni ile reddine…” (Yargıtay 12. Hukuk Dairesi 2022/13842 E. , 2023/1598 K.)

Bu konuda Aile Konutu ve Aile Konutu Şerhi yazımızı da okuyabilirsiniz.

İcra takibinde borçlu olarak yer almayan eşin, aile konutu olan taşınmaz hakkında yaptığı haczedilemezlik şikayetinin reddinin “aile hayatına saygı hakkına aykırı” olduğu yönünde Anayasa Mahkemesi kararları vardır:

• AYM Genel Kurulu, Emine Göksel, B. No: 2016/10454, 12.12.2019
• AYM, Fatma Karagöz ve Diğerleri, B. No: 2021/30773, 17.12.2024
• AYM Genel Kurulu, Yıldız Eker, B. No: 2015/18872, 22.11.2018

Ne var ki bu kararlar sadece başvurucu açısından sonuç doğurur, dolayısıyla AYM’nin bu konuda ihlal kararları olsa da uygulamada takip borçlusu olmayan eşin meskeniyet iddiasında bulunamayacağı hususu tartışmasızdır. 

Eve Haciz Geldikten Sonra Ne Olur?

Evinize haciz memurları ve avukat geldiyse fiili haciz aşamasındasınız demektir. Fiili haciz aşamasında haciz memurları avukat ve bazen de polis ile evinize gelir. Hacze gelindiğinde evde yoksanız kapınız çilingir marifetiyle açılır. Haciz memuru evi gezer, hacze kabil mal var mı yok mu buna bakar. 

Eve Haciz Geldiğinde Neler Alınır?

Para, altın, gümüş, değerli taş, kıymetli evrak (çek-senet), kıymetli ve antika tablolar, antika eşyalar alacaklı vekilinin ve icra memurunun haciz için öncelikle yöneleceği varlıklardır. Para, altın, gümüş, kıymetli evrak gibi varlıkların mülkiyetini ispatlamak çok zordur. 

Uygulamada evde bulunan diğer şahıslar haciz sırasında ortaya atılıp “para benim, o altınlar benim” dese de bunları ispatlamak oldukça güçtür. Bu varlıklar İİK m. 88 uyarınca icra memurunun hemen muhafaza altına alması gereken mallardandır. Dolayısıyla bu mallar hakkında mülkiyet iddianız yani uygulamadaki tabirle istihkak iddianız varsa bile icra memuru bunları muhafaza altına alır. Bunlar icra dairesinin kasasında saklanır. 

Evdeki eşya eşinize, anne-babanıza, kardeşinize, ev sahibine veya başka bir üçüncü kişiye aitse bunu hemen orada bulunan icra memuruna iletin ve tutanağa bu iddianızı geçirmesini isteyin. Fatura sunmanız özellikle mülkiyet iddiası hususunda elinizi kolaylaştırır. Fatura sunamasanız da eşyanın kime ait olduğu ilk bakışta anlaşılıyorsa yine icra memuruna bunu iletin. 

Son yıllarda özellikle Yargıtay içtihatlarıyla, ev/mesken hacizleri pratikte imkansızlaşmış, işlemez hale gelmiştir. Alacaklı vekili Türkiye şartlarında ortalama bir konuta gittiğinde haczedilebilecek neredeyse hiçbir eşya tespit edilememektedir. Ancak evde sözgelimi lüks tüketim eşyaları ve ziynet eşyaları, para gibi varlıkların haczi tabii ki mümkün olabilecektir. Ancak bunların da bulunmadığı bir konut haczinde haciz memuru haciz tutanağını “hacze kabil mal bulunamadı” şeklinde dolduracaktır. Uygulamada alacaklı vekilleri konut hacizlerini aciz vesikası almak veya borçluya yahut borçlu yakınına psikolojik baskı yapmak için kullanabilmektedir. Uygulamada konut/mesken/ev haczinin hala devam ediyor olması da aslında psikolojik baskı uygulama aracı olması ve belki evde ziynet eşyası/para bulma ihtimalidir. 

“Hacze Kabil Mal Bulunamadı” Tutanağı Ne Anlama Gelir?

Haciz memuru evde haczedilebilecek mal bulamazsa tutanağa “hacze kabil mal bulunamadı” şeklinde kayıt düşebilir.

Bu tutanak yalnızca o gün evden eşya alınmadığı anlamına gelmez. Şartları oluştuğunda borçlunun ödeme gücünün bulunmadığını gösteren aciz vesikası niteliği de taşıyabilir. Alacaklı bu belgeye dayanarak borçlunun daha önce başkalarına devrettiği mallar hakkında tasarrufun iptali davası açabilir.

Bu nedenle ev haczinin tek amacı borçlu üzerinde psikolojik baskı kurmak değildir. Düzenlenen tutanağın daha sonra başka davalarda kullanılabilecek hukuki sonuçları olabilir.

Evdeki Altınlar Eşime Aitse Haczedilir Mi?

Altın ve ziynet eşyaları haczedilebilir kıymetli mallardandır. Haciz sırasında genellikle muhafaza altına alınırlar. Ancak altınların borçluya değil eşine veya üçüncü bir kişiye ait olması hâlinde istihkak iddiasında bulunulabilir.

Yargıtay, evde haciz sırasında bulunan altınları niteliklerine göre ayırmaktadır:

• Çeyrek altın, Cumhuriyet altını ve benzeri yatırım altınları bakımından bunların kime ait olduğu ayrıca ispatlanmalıdır.
• Bilezik, kadın yüzüğü, kolye ve benzeri kadına özgü ziynetlerin kadına ait olduğu yönünde karine uygulanabilir.
• Erkeklere özgü ziynetlerde aynı karine kadın lehine uygulanmayabilir.

Düğün videosu, düğün fotoğrafları, kuyumcu belgeleri ve tanıklar delil olarak kullanılabilir. Ancak düğün videosu sunulması haczin mutlaka kaldırılacağı anlamına gelmez. Videodaki takılarla haczedilen ziynetlerin aynı olduğunun da gösterilmesi gerekir.

Gerçek Bir Senaryo: Evde Haczedilen Altınların Kadının Düğün Takıları Olması

Daha önce karşılaştığım bir hacizde, borçlunun evine hacze gidilmişti. Evde yatak odasında çelik kasa tespit edilmişti ve bu çelik kasa çilingir marifetiyle zorla açtırıldı. Çelik kasadan yüklü miktarda altın ve ziynet eşyası çıktı. Bu ziynet eşyaları haczedildi ve icra kasasına alındı. Ancak borçlunun eşi daha sonra icra dosyasına beyan sunarak, haczedilen altınların ve takıların kendisinin düğün takıları olduğunu iddia etti ve düğün videosunu delil olarak sunarak mahkemeyi ikna etti. Ve mallar üzerindeki haciz kalktı ve icra dairesi tarafından kendisine söz konusu haczedilmiş altın ve takılar iade edildi.

Eve Haciz Geldiğinde Hemen Yapılması Gerekenler

Evinize haciz geldiğinde sakin kalmaya çalışın ve şu adımları izleyin:

1. İcra dairesini ve dosya numarasını öğrenin.
2. Görevlilerin kimliklerini kontrol edin.
3. Konutta haciz için mahkeme onayı bulunup bulunmadığını sorun.
4. Borcun size ait olmadığını düşünüyorsanız bunu tutanağa yazdırın.
5. Üçüncü kişilere ait eşyalar için ayrı ayrı istihkak iddiasında bulunun.
6. Tutanaktaki eşya listesini ve beyanları dikkatle okuyun.
7. Boş veya gerçeğe aykırı bir tutanağı imzalamayın.
8. İmzadan önce itirazlarınızı tutanağa ekletin.
9. Haciz tutanağının bir örneğini alın.
10. Aynı gün veya mümkün olan en kısa sürede bir icra avukatına başvurun.

Hacizde Avukat Gerekli Mi?

İcra ve haciz süreçleri ekonomik etkileri çok ağır olan süreçlerdir. Ve avukatsız yürütülmesi durumunda hak düşürücü süreler kaçırılmakta, birçok usuli hak kaybına uğranılmaktadır. Dolayısıyla bir hacizle karşı karşıyaysanız mutlaka bir icra avukatına danışmalısınız. Pendik icra avukatı ve Kurtköy icra avukatı olarak müvekkillerine hizmet veren büromuz icra alanında da çalışmaktadır.

SIK SORULAN SORULAR

Eve haciz gelmeden haber verilir mi?

Hayır, eve haciz gelmeden haber verilmez. Ancak bir açık icra dosyalarınız varsa her an bu riskle karşı karşıyasınızdır. Dosyalarınızı UYAP’tan düzenli olarak takip etmenizi tavsiye ederiz.

Eve icra kağıdı geldi ne yapmalıyım?

Tebligatı aldığınız tarihi mutlaka tebligat zarfı üzerine not alın. Eğer bir ilamsız takipte borçlu olarak yer alıyorsanız itiraz için 7 gün süreniz var. Borç çek veya senetten kaynaklanıyorsa ve bu sebeple size karşı bir kambiyo takibi başlatılmışsa öyleyse itiraz için 5 gününüz vardır. Bu süre içerisinde itiraz ederseniz takip durur, işlemlerin devam etmesi için alacaklının itirazın iptali davası açması gerekir. Eğer itirazınız haklı ise itiraz etmenizi öneririz. Ancak eğer icra dosyası gerçek bir borca dayanıyorsa ve böyle bir borcunuz olduğunu biliyorsanız itiraz etmemenizi tavsiye ederiz. Zira eğer yargılama sonunda itirazınızın haksız olduğu anlaşılırsa, %20 icra inkar tazminatı ödersiniz.

Kiracıyım, ev sahibinin borcu yüzünden eve haciz gelir mi?

Ev sahibinin taşınmazına tapudan haciz konulabilir. Ancak kiracının kişisel eşyaları ev sahibinin borcu için haczedilemez. Kira sözleşmesi, ödeme dekontları, abonelik kayıtları ve yerleşim yeri belgesiyle evde kiracı olarak yaşadığınızı gösterin.

Eşim borçlu, ev ve eşyalar benim adıma; haciz gelir mi?

Takip eşiniz hakkında olsa bile aynı evde yaşamanız nedeniyle adrese hacze gelinebilir. Eşyaların size ait olduğunu gösteren fatura, banka kaydı ve diğer belgeleri hazır bulundurun. Mülkiyet iddianızı haciz tutanağına açıkça yazdırın.

Borcum yüzünden ailemin yaşadığı eve haciz gelir mi?

Borçlu olarak o adreste yaşadığınız tespit edilirse hacze gelinmesi mümkündür. Ancak aile bireylerinin kişisel eşyaları ile ortak kullanıma hizmet eden ev eşyaları kural olarak haczedilemez. Eşinize veya başka bir aile bireyine ait kıymetli mallar için istihkak iddiası gerekebilir.

Anne veya babamın borcu yüzünden benim eşyalarım haczedilir mi?

Sizin mülkiyetinizdeki eşyalar başka bir kişinin borcu için haczedilemez. Ancak aynı evde birlikte yaşanıyorsa eşyanın kime ait olduğu konusunda uyuşmazlık çıkabilir. Yani uygulamada evet ne yazık ki haczedilebiliyor çoğunlukla. Bunu bertaraf etmek için özellikle elektronik ürünlerin faturalarını saklayın ve hacze gelindiğinde ibraz edin.

Evdeki bilgisayar veya çalışma bilgisayarı haczedilir mi?

Ailenin günlük kullanımına hizmet eden bilgisayar kural olarak ev eşyası korumasından yararlanabilir. Borçlunun mesleğini sürdürebilmesi için zorunlu olan bilgisayar ve araçlar da ayrıca korunabilir. Bununla birlikte ticari stok niteliğindeki veya kıymetli koleksiyon kapsamındaki cihazlar farklı değerlendirilebilir.

Başka bir taşınmazım varsa meskeniyet şikâyeti reddedilir mi?

Başka bir taşınmaza sahip olmak her durumda otomatik ret sebebi değildir. Taşınmazın hisseli olması, arsa niteliğinde bulunması veya oturmaya elverişli olmaması önemlidir. Buna karşılık gerçekten barınma ihtiyacınızı karşılayan başka bir evinizin bulunması meskeniyet şikâyetini zayıflatabilir.

Ev ipotekliyse meskeniyet hakkım tamamen kaybolur mu?

Her ipotek aynı sonucu doğurmaz. Zorunlu konut kredisi ipoteği ile bütün banka borçlarını güvence altına alan genel ipotek farklı değerlendirilir. İpotek sözleşmesi incelenmeden kesin cevap verilemez.

Banka veya kredi kartı borcu için eve haciz gelir mi?

Banka ya da kredi kartı borcu nedeniyle başlatılan takipte, haciz işlemleri borçluya ait malvarlığı üzerinden yürütülür. Konuta gelinmesi her borçta otomatik bir sonuç değildir; takip dosyasının durumu, alacaklının talebi ve somut olayın özellikleri önemlidir.

Evde borçlu olmayan kişiye ait eşya varsa ne yapılmalı?

Evde bulunan bir eşyanın borçluya değil üçüncü kişiye ait olduğu ileri sürülüyorsa, bu iddianın haciz sırasında tutanağa geçirilmesi önem taşır. Fatura, garanti belgesi, ödeme kaydı, teslim belgesi veya eşyanın mülkiyetini gösterebilecek diğer kayıtlar uyuşmazlığın niteliğine göre önem taşıyabilir. Hak kaybı yaşamamak için tutanak ve tebligat üzerindeki süreler ayrıca değerlendirilmelidir.

Hangi ev eşyaları için ayrı değerlendirme gerekir?

Haczedilemezlik değerlendirmesi eşyanın niteliğine, kullanım amacına ve somut olayın koşullarına göre yapılır. Bu nedenle “evdeki her eşya haczedilir” veya “hiçbir ev eşyası haczedilemez” biçimindeki genellemeler güvenli değildir.

İşyerindeki haciz soruları için İşyeri Haczi Rehberi yazısına; takipte birden fazla taraf bulunuyorsa icra takibine birlikte itiraz rehberine; aile konutu şerhinin işlevi için aile konutu ve aile konutu şerhi yazısına bakabilirsiniz.